Co się dzieje w MŁODYCH GŁOWACH?

Blisko milion młodych osób w Polsce może doświadczać kryzysu psychicznego. Projekt „MŁODE GŁOWY. Otwarcie o zdrowiu psychicznym” Fundacji UNAWEZA Martyny Wojciechowskiej odpowiada na ten stan rzeczy, prowadząc największe w kraju działania profilaktyczne w szkołach, tworząc kampanie społeczne docierające do milionów oraz oferując konkretne narzędzia dla uczniów, rodziców i nauczycieli.

–

Według najnowszych danych WHO ponad 1 miliard osób na całym świecie doświadcza problemów ze zdrowiem psychicznym[1]. Z kolei raport Narodowego Programu Zdrowia wskazuje na to, że samobójstwo to najczęstsza przyczyna śmierci młodych osób w Polsce[2]. W zapobieganiu kryzysom emocjonalnym ogromny udział ma edukacja, zwiększanie świadomości, normalizowanie mówienia o problemach ze zdrowiem psychicznym.

Od sześciu lat Fundacja UNAWEZA realizuje działania na rzecz edukacji, zdrowia i wyrównywania szans w Polsce i na krańcach świata. Projekt edukacyjny „MŁODE GŁOWY. Otwarcie o zdrowiu psychicznym” ma na celu normalizowanie sięgania po pomoc, rozwijanie u młodych ludzi poczucia sprawczości i wzmocnienie w nich poczucia własnej wartości. Swoje działania kieruje zarówno do dzieci, młodzieży, jak i rodziców oraz nauczycieli. Trzy główne filary MŁODYCH GŁÓW to dawanie młodym głosu, normalizowanie sięgania po pomoc i dostarczanie konkretnych narzędzi, które pomagają dbać o dobrostan.

młodych głowach — *Kampania #RodziceUważni. Fot. Marta Wojtal*

Program profilaktyczny MŁODE GŁOWY

– Trzy lata temu celem Fundacji UNAWEZA, realizowanym w ramach projektu MŁODE GŁOWY, stała się poprawa stanu psychicznego młodych osób w Polsce. Na podstawie zebranych danych i przeprowadzonych badań zespół ekspertów zidentyfikował główne wyzwania. Postanowiliśmy działać. Wiedzieliśmy, że nie wybudujemy więcej szpitali, że brakuje lekarzy psychiatrów dziecięcych. Ale też, że lepiej jest zapobiegać niż leczyć, i że konieczny jest system wczesnego reagowania – podkreśla Martyna Wojciechowska, prezeska Fundacji UNAWEZA i inicjatorka projektu MŁODE GŁOWY. – Stworzyliśmy całkowicie bezpłatny program profilaktyczny. Teraz wiemy, że pomaga on wzmacniać zdrowie psychiczne polskich uczniów, przyczynia się do poprawy relacji z rówieśnikami i z dorosłymi – dodaje.

Program profilaktyczny MŁODE GŁOWY tylko w ubiegłym roku szkolnym objął swoim zasięgiem ponad 1,2 miliona uczniów w blisko 4 tysiącach szkół w całym kraju. Zajęcia dotyczą tematów takich jak: emocje, potrzeby, granice, higiena cyfrowa, aktywność fizyczna czy krytyczne myślenie i składa się z 8 lekcji, które dostosowane są do różnych grup wiekowych. Program otrzymał pozytywną opinię Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Psychologów oraz rekomendacje m.in. Biura Rzecznika Praw Dziecka i kuratoriów oświaty.

Efekty programu: 71% uczniów deklaruje, że potrafi zaprotestować, gdy ktoś przekracza ich granice, 73% potrafi pomóc koledze w trudnych chwilach, 64% udzielało wskazówek, gdzie szukać pomocy[3]. Program jest przeznaczony dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych i można z niego skorzystać całkowicie bezpłatnie. Żeby do niego przystąpić, wystarczy wejść na stronę programu. Prowadzący dostają pakiet informacji, które pomagają w realizacji lekcji.

Pierwsza Pomoc dla Zdrowia Psychicznego

Kolejnym celem Fundacji jest popularyzacja wiedzy o Pierwszej Pomocy dla Zdrowia Psychicznego. Na początku 2025 r. Fundacja rozpoczęła działania w tym zakresie, realizując kampanię HELPPP oraz prowadząc pierwsze szkolenia. Pierwsza Pomoc dla Zdrowia Psychicznego opiera się na schemacie złożonym z trzech kroków – Popatrz, Posłuchaj, Połącz (PPP). To uznany na świecie, rekomendowany przez Światową Organizację Zdrowia sposób postępowania w sytuacjach kryzysu emocjonalnego. Tak jak uczymy się pierwszej pomocy przedmedycznej, tak samo wszyscy powinniśmy znać zasady Pierwszej Pomocy dla Zdrowia Psychicznego.

Fundacja UNAWEZA dąży do tego, żeby zasady PPP były znane w każdej szkole, dlatego powstały bezpłatne i praktyczne scenariusze dla uczniów i nauczycieli, dostępne na dedykowanej stronie jako nowy materiał edukacyjny – „Lekcja PPP – Pierwsza Pomoc dla Zdrowia Psychicznego”. Można się z niego dowiedzieć m.in.: jak rozpoznać oznaki, że ktoś potrzebuje wsparcia, jakich słów użyć w rozmowie, gdzie znaleźć profesjonalną pomoc i jak zadbać o własne granice.

Aby zacząć ogólnopolską rozmowę o Pierwszej Pomocy dla Zdrowia Psychicznego, UNAWEZA wraz z agencją DDOB w Światowy Dzień Zdrowia zainicjowała akcję „Popatrz, Posłuchaj, Połącz”, w którą jednego dnia zaangażowało się ponad 300 twórców internetowych, publikujących pro bono treści edukacyjne. W ciągu zaledwie dziesięciu dni kampania osiągnęła potencjalny zasięg około 10 milionów użytkowników, a stronę helppp.pl odwiedzało niemal tysiąc osób dziennie. Co więcej, odbyły się również 2 edycje warsztatów dla twórców internetowych i dziennikarzy z obszaru komunikacji o zdrowiu psychicznym, które poprowadziła Joanna Flis, psycholożka i ekspertka projektu MŁODE GŁOWY.

Urodziny Fundacji UNAWEZA i nagroda MŁODE GŁOWY

Szóste urodziny Fundacji UNAWEZA stały się pretekstem do pierwszej w historii gali nagrody MŁODE GŁOWY – wyróżnienia dla osób i instytucji, które mają realny wpływ na poprawę stanu zdrowia psychicznego młodych ludzi w Polsce. Kapituła złożona z ekspertów, przedstawicieli organizacji społecznych i osób publicznych nagrodziła: Igę Świątek w kategorii Otwarcie o zdrowiu psychicznym – dla osoby publicznej, która łączy otwartą rozmowę z realnym działaniem; Angelikę Friedrich (Nastoletni Azyl) w kategorii Głos młodych – dla młodej osoby działającej na rzecz zdrowia psychicznego oraz dr Halszkę Witkowską (Życie warte jest rozmowy) w kategorii Wsparcie młodych – dla osoby lub instytucji tworzącej narzędzia i rozwiązania wzmacniające dobrostan psychiczny młodych.

Świętowanie połączono z otwarciem immersyjnej wystawy „Co się dzieje w MŁODYCH GŁOWACH? | MŁODE GŁOWY x Platige Image” w Art Box Experience. Przestrzeń miała przybliżyć działania Fundacji UNAWEZA oraz projektu „MŁODE GŁOWY. Otwarcie o zdrowiu psychicznym”.

Działania projektu

Martyna Wojciechowska oraz eksperci fundacji wzięli udział w ponad 100 ogólnopolskich i lokalnych wydarzeniach, festiwalach, debatach i konferencjach na temat zdrowia psychicznego, spotykając się z młodymi ludźmi na każdym krańcu Polski. W ostatnich miesiącach projekt pojawił się m.in. na festiwalach takich jak BitterSweet Festival i Millennium Docs Against Gravity, pokazując, że rozmowa o samopoczuciu psychicznym coraz częściej toczy się także w przestrzeni kultury, muzyki i filmu. Ważnym elementem tych działań są także np. ostatnie współprace z inicjatywą Niedzielni, kolektywem skupiającym polskich twórców internetowych DRE$$CODE czy kampania „Ostatni dzwonek” zrealizowana we współpracy z Wirtualną Polską.

Z kolei kampanie społeczne z udziałem m.in. Bedoesa, Natalii Kukulskiej, Kuby Błaszczykowskiego, Piotra Fronczewskiego, Moniki Brodki, Roberta Makłowicza czy bohaterów Powstania Warszawskiego dotarły do milionów osób. Działania Fundacji zostały nagrodzone EFFIE, Nagrodą Korczaka 2024, Nagrodą Specjalną Money.pl 2024, MocArtami RMF Classic – MocNa Rzecz 2023, Grand Video Awards 2024 oraz wyróżnione przez PR Wings w kategorii Pro bono: MŁODE GŁOWY x DDOB: Popatrz, Posłuchaj, Połącz (Agencja DDOB, Fundacja UNAWEZA).

W tym roku premierę miał też pierwszy autorski podcast projektu „MŁODE GŁOWY. Otwarcie o zdrowiu psychicznym” Fundacji UNAWEZA. W cyklu „Za moich czasów…” Joanna Flis razem z czołowymi ekspertami rozprawia się z mitami, które dziedziczymy z pokolenia na pokolenie. Gośćmi byli do tej pory m.in. Katarzyna Miller, Wojciech Eichelberger, Daria Abramowicz, Joanna Gutral, Marta Niedźwiecka, Andrzej Silczuk i Magdalena Chorzewska.

Dbanie o zdrowie psychiczne młodych to zadanie dla wszystkich dorosłych, szczególnie tych, którzy na co dzień opiekują się dziećmi i nastolatkami. Od kondycji psychicznej młodego pokolenia zależy przecież przyszłość nas wszystkich. Co możemy zrobić? Przede wszystkim: rozmawiać! Korzystać z okazji, sięgać po różne narzędzia komunikacyjne. Poznawać perspektywę młodych, towarzyszyć im w poznawaniu siebie i innych ludzi, słuchać i naprawdę słyszeć, co do nas mówią. To sprawia, że czują się ważni i potrzebni. A przecież to właśnie nadaje życiu sens.