Oswajamy starość | Fundacja Jolanty Kwaśniewskiej „Porozumienie Bez Barier”

Fundacja „Porozumienie Bez Barier” założona przez Pierwszą Damę RP (1995-2005), Panią Jolantę Kwaśniewską, na przestrzeni blisko 30 lat zmieniła rzeczywistość ponad 600. oddziałów dziecięcych na terenie szpitali w całej Polsce, tworząc tzw. „motylkowe szpitale”, realizowała programy na rzecz równouprawnienia kobiet, czy prowadziła dziesiątki działań i aktywności na rzecz profilaktyki zdrowotnej.

–

W 2005 roku Fundacja od fundamentów wybudowała i oddała do użytku Klinikę Hematologii i Onkologii Dziecięcej przy Akademii Medycznej w Gdańsku. Od 2013 roku wszystkie środki i siły kierowane są na najbardziej pomijaną, niemedialną, bagatelizowaną w przestrzeni społecznej grupę – seniorów. To z myślą o nich powstał program „Oswajanie Starości”.

– Misją tego programu jest spowodowanie, aby sytuacja osób starszych w Polsce stała się przedmiotem nieustającej troski tych, którzy o niej decydują. „Oswajanie Starości“ oznacza również uświadomienie sobie, że starość jest nieuchronnym etapem naszego życia, ale to od nas samych w dużej mierze zależy, jak się na ten etap przygotujemy. Zależy nam na odczarowaniu tego okresu życia: starszy człowiek może być aktywny i piękny. Zaawansowany wiek nie musi oznaczać wykluczenia oraz poczucia braku przydatności – mówi Jolanta Kwaśniewska, Prezeska Fundacji „Porozumienie Bez Barier”.

Dwie kampanie społeczne programu (pierwsza z udziałem śp. Franciszka Pieczki oraz druga z udziałem Ireny Santor) były szeroko promowane na ulicach Warszawy, w środkach komunikacji miejskiej, galeriach handlowych oraz kinach. Spoty społeczne kampanii były emitowane na antenie Telewizji Polskiej. Radio i prasa również nie pozostały obojętne w pomocy w dotarciu z przekazem do swoich słuchaczy i czytelników.

– Dzięki otwartości OOH magazine, także i na Waszych łamach mieliśmy okazję zaprezentować w 2016 roku naszą kampanię, za co byliśmy, jesteśmy i będziemy Wam wdzięczni – dziękuje Artur Stefaniak, Rzecznik Prasowy Fundacji „Porozumienie Bez Barier”.

Dziś w ramach programu realizowany jest projekt pod nazwą „Kąciki Babci i Dziadka”. Fundacja zmienia rzeczywistość państwowych domów pomocy społecznej, przeprowadzając gruntowny remont i metamorfozę wybranych wspólnych przestrzeni. W porozumieniu z samymi mieszkańcami i pracownikami placówek, przygotowywany jest projekt wnętrza, któremu nadany zostaje przytulny, często kawiarniany charakter z dbałością o funkcjonalność rozwiązań dostosowanych do ograniczeń wynikających z wieku mieszkańców.

– Celem tych zmian jest to, by „Kąciki” sprzyjały międzypokoleniowej integracji. Idea tworzenia „Kącików Babci i Dziadka” zakłada, że staną się one miejscem otwartym dla przedstawicieli lokalnej społeczności – sąsiadów danej placówki, okolicznych seniorów. Będą miejscem ciekawych spotkań czy miniwydarzeń kulturalnych, w których będą mogli brać udział nie tylko pensjonariusze, ale również goście. Projekt przyczyni się do wzmocnienia pozycji wybranego domu pomocy społecznej w lokalnej tkance społecznej. Dzięki otwartemu dla osób z zewnątrz „Kącikowi Babci i Dziadka”, placówka nie pozostawałyby na marginesie życia lokalnej społeczności, lecz aktywnie by się w nie włączyła – dodaje Anna Jankowska-Drabik, Dyrektorka Fundacji „Porozumienie Bez Barier”.

Wizyty pracowników Fundacji w gminnych i ponadgminnych domach pomocy społecznej pokazały, że miejsca te są niejednokrotnie w trudnej sytuacji finansowej. Ich oferta skierowana jest do osób najuboższych, których nie stać na opiekę w prywatnych placówkach. Równocześnie samorządy dysponują ograniczonymi środkami na utrzymanie podległych im DPS-ów. W efekcie kadra kierownicza tych placówek w pierwszej kolejności musi koncentrować się na zaspokojeniu podstawowych potrzeb swoich podopiecznych. Ocieplanie klimatu niejednokrotnie siermiężnych wnętrz w przypadku wielu DPS-ów nie stanowi priorytetu na liście zadań i wydatków.

Tymczasem potrzeby tego rodzaju rosną. Trendy demograficzne są bezlitosne. Społeczeństwo się starzeje. Wydłuża się okres sędziwej, niedołężnej starości. Równocześnie zmieniają się modele funkcjonowania w rodzinie – wielopokoleniowa rodzina, w której seniorzy mają w sposób naturalny zapewnioną opiekę ze strony dzieci i wnuków, odchodzi w przeszłość. Zwiększa się migracja ludności w kraju i poza jego granicami. Nierzadko niedołężny, schorowany starszy człowiek nie ma blisko siebie nikogo, kto mógłby mu pomóc w codziennym funkcjonowaniu. Niewątpliwie domy pomocy społecznej niejednokrotnie są jedyną szansą dla tych seniorów, którzy nie mogą liczyć na bieżące wsparcie kogoś z rodziny czy przyjaciół. Dlatego tak ważne jest, by tworzyć w nich namiastkę rodzinnego domu. „Kącik Babci i Dziadka” ma być właśnie tego typu rozwiązaniem, dającym szansę na poprawę warunków życia.

Dzięki nieodpłatnemu i społecznemu zaangażowaniu architektów: Krzysztofa Mirucia i Anny Górki, jesienią 2024 roku został oddany do użytku 11. „Kącik Babci i Dziadka” w Domu Pomocy Społecznej „Kombatant” na warszawskich Jelonkach. Spektakularna metamorfoza wnętrza odczarowała pamiętającą czasy ubiegłych dekad stołówkę w wysokiej klasy, wielofunkcyjną przestrzeń premium niczym z luksusowego hotelu.

– Mamy nadzieję, że rozpoczęty przez nas projekt „Kąciki Babci i Dziadka” będzie mógł być kontynuowany. Tempo i jakość naszych działań zależy w dużej mierze od funduszy, jakie udaje się nam pozyskać. Proponujemy wszystkim udział w naszym projekcie. Prosimy o rozważenie możliwości udzielenia nam wsparcia finansowego na realizację kolejnych metamorfoz w domach pomocy społecznej – apeluje Anna Jankowska-Drabik.

Dziś Fundacja jest w trakcie prac nad kolejnym dwunastym już wnętrzem. Tym razem w Domu Pomocy Społecznej „Wójtowska” w warszawskim Śródmieściu. Dzięki wsparciu i środkom przekazanym przez Konsorcjum Filantropijne i tutaj powstanie spektakularna przestrzeń. Jednym z kluczowych kanałów komunikacji, poza mediami społecznościowymi, jak Facebook czy Instagram, jest oficjalna strona internetowa Fundacji, gdzie krok po kroku relacjonowany jest przebieg powstawania „Kącika Babci i Dziadka”. – To miejsce, gdzie możemy podziękować naszym partnerom i sponsorom. W obrazie i filmie pokazać proces powstawania takiego wnętrza, być źródłem wiedzy, informacji i inspiracji dla innych – dodaje Artur Stefaniak.

Równolegle Fundacja „Porozumienie Bez Barier”, wychodząc naprzeciw oczekiwaniom swoich odbiorców, od jesieni ubiegłego roku realizuje do promocji celów swoich programów podcast „Porozmawiajmy przy herbacie…”, który powstaje we współpracy z marką Adalbert’s Tea. To cykl pełnych pasji i emocji rozmów z wyjątkowymi gościniami świata filmu, mody czy mediów, w których prowadząca – Anna Nowak-Ibisz, porusza tematy odpowiedzialne społecznie.

Rozmowy poza lifestyle’owym charakterem dotykają tematów, takich jak np. depresja, samotność i sytuacja osób starszych czy prawa kobiet. Podcast nagrywany jest w siedzibie Fundacji, a dotychczas zaproszenie Pani Prezydentowej do udziału w rozmowie przyjęły m.in.: Agata Młynarska, Katarzyna Glinka, Dorota Wellman, Katarzyna Warnke, Magda Mołek czy Maja Sablewska.

– Dziś podcasty są jednym z kluczowych narzędzi komunikacji. Zastąpiły popularne niegdyś talk show, gromadząc wierną i zaangażowaną grupę odbiorców. Unikalność podcastu „Porozmawiajmy przy herbacie…” wynika z poruszanych w nim treści o wymiarze głównie społecznym. Nie boimy się poruszać trudnych tematów – ocenia Anna Adamiak, producentka podcastu, Oxy Management.

– Podcast okazał się strzałem w dziesiątkę. Choć nigdy wcześniej jako Fundacja nie sięgaliśmy po tego typu rozwiązania, to pilotażowe odcinki udowodniły, jak potrzebne są te rozmowy oraz z jak pozytywnym i rosnącym zainteresowaniem się spotykają. Mam nadzieję, że nasz podcast będzie się rozwijał, a dzięki współpracy z naszym partnerem, będziemy mogli jeszcze skuteczniej docierać do naszych odbiorczyń i odbiorców – dodaje Jolanta Kwaśniewska.

Artykuł ukazał się w ostatnim numerze OOH magazine. Do wglądu online TUTAJ.